آمایش سرزمین چیست ؟

آغاز آمایش سرزمین

پس از حدود سی و پنج سال تحصیلات عالی ، تدریس و تحقیق در آمایش سرزمین ما نیز به این نتیجه رسیده ایم که هر آمایشدانی در ابتدای امر باید از خود بپرسد :
- مشخصات سرزمین مورد نظر برای آمایش کردن چیست ؟ : نوع خاک ، پستی و بلندی ها ،امکانات طبیعی و انسانی ،مزایای نسبی نسبت به سایر سرزمین ها ، تنگناها و بخصوص تنگناهای طبیعی ؛...
خصوصیات سرزمین مورد نظر . مثلا" کویری یا ساحلی و مسائل خاصٌ آن
- چرا باید این سرزمین مورد ساماندهی قرار گیرد ؛ و بیشتر از چه جنبه ای ؟
- هدف های دولت از ساماندهی این سرزمین چیست ؟
هدف های ملٌی مشخص در این سرزمین چیستند : مثلا" ایجاد یک بندگاه بزرگ تجاری ، ایجاد یک محوطه تولید برق از باد ، ...
هدف های محلٌی دولت و مدیریت محلٌی در آمایش این سرزمین چیست ؟ .مثلا" استخراج سنگ و ایجاد درآمد از راه صادرات ، تاسیس کارخانه کنسرو سازی و ایجاد اشتغال ، و..
- عوامل آمایش این سرزمین چه کسانی خواهند بود ؟
این عوامل نیاز به چه ابزارهائی دارند ؟

منبع اصلی :
http://images.slideplayer.fr/3/1486183/slides/slide_2.jpg

آمایش سرزمین چیست ؟

آمایش سرزمین در اصل ، یک سیاست ، و سیاستگذاری و سیاستگزاری است .
سیاستهای آمایشی نیز چون سایر سیاستها دو جنبه دارند :
- سیاستهای اجتماعگرایانه تر ( که اساس و اصل آمایش سرزمین را تشکیل می دهند )
- سیاستهای اقتصاد گرایانه که به تصویری از این نوع می پردازیم .
توجٌه آمایش در اینجا قبل از هر چیز به رقابت در بازار جهانی است ، و جلوگیری از عقب ماندگی بیشتر نسبت به کشورهای پیشرفته ی علمی و صنعتی است ؛
به خصوص توجٌه به بازاری که خود از مزیت های اکتشافات ، ابداعات و اختراعات بهره مند شود .
بنابر این دو فعالیت اصلی آمایش سرزمین عبارتند از :
- سازماندهی فضای جغرافیائی هر محل : روستا ، شهر ، استان ، کشور
- بالا بردن توانمندی های موجود ؛ ازجاده کشیدن به معدن تا استخراج آن را آسان کند تا آموزش به جمعیت که ماهرانه و ماهرانه تر فعالیت کند : افزایش قابلیت و قیمت و امکان کاربرد سودمند و سودمند ترهر آنچه که در محل وجود دارد ؛
پس :
برای هریک از این موارد متوسل به قوانین ومقررات موجود می شود و در صورت عدم وجود ، آنها را پیشنهاد ، و به تصویب مراجع قانونی مربوطه می رساند ؛ تا مورد اجرا قرار گیرد .
در نتیجه :
* با عملیات عمرانی ، ساخت تاسیسات مورد نیاز و خدماترسانی ، به مردم خدمت می کند .
* بر ثروت و دارائی های محل می افزاید .
* در حفا ظت محیط زیست می کوشد .

به توسعه پایدار می رسد

منبع اصلی :
http://images.slideplayer.fr/10/2766132/slides/slide_8.jpg 

علیرضا آیت اللهی با رتبه نخست در تحصیلات دکتری آمایش سرزمین در معتبر ترین انستیتوی تخصصی آن در فرانسه .

آمایش سرزمین چیست ؟

آمایش سرزمین یک « سیاست عمومی » مبتنی بر برنامه ریزی و هماهنگی در کاربری زمین ، سازماندهی ساختمان ها ، و همچنین توزیع تجهیزات و تاسیسات عمومی ، و نیز فعالیت های اقتصادی - اجتماعی - فرهنگی در فضای جغرافیائی ، یا در واقع همان سرزمینِ محل ( شهر یاروستا و طور کلٌی شهرستان ) است . در آمایش سرزمین ، اساس و اهمٌیت در تشخیص و تعیین مناطق و نواحی برای ساخت و ساز های مورد نیاز مردم محل ، و تفکیک آنها از مابقی سرزمین کشور است .
مناطق ساخت و ساز شهری و روستائی توسط مدیریت های محلٌی و نهایتا" فرمانداری ها - شوراهای شهرها ( یا روستا ها ) و شهرداری ها ، و از جمع آنان در سطوح بالاتر چون استانداری ها - شورای استان ؛ و در سطح کشور چون وزارت کشور و شوراهای مربوط مشخص و تعیین  و مورد برنامه ریزی قرارمی گیرند ؛ و پس از آن در مراجع قانونی - اداری مربوطه مورد تصویب واقع می شوند ؛ و همین که تحت عنوان « طرح محلٌی » ( مسامحتا" طرح استانی ) مصوٌب شدند اجرای آنان ، یعنی ساخت و ساز ها و خدمات مرتبط با آنها ، بر عهده مسؤولان محلی در شهرستانها ، شهر ها و روستاهای مربوطه قرار می گیرد .
از طرف دیگر ساخت و سازهای مورد نیاز کشور در بخش باقیمانده ی سرزمین کشور و خارج ازنظر مدیریت های محلٌی ، به عنوان طرح ملٌی به تصویب دولت می رسد ؛ و در این بخش مدیریت محلٌی مجوٌز مربوطه را صادر کرده در مواردی همکاری می کند .
موضوع آمایش سرزمین ، که به چهارچوب زندگی تک تک افراد و نیز کلٌ جامعه ما بستگی دارد ازجوانبی پیچیده و درهم بافته ا تشکیل شده است که در درون خود با یکدیگر متناقض می نمایند :
- مدیریت تقاضای مسکن
- ساخت و ساز، و  مدیریت فضاهای تفریحی و ورزشی
- بهینه سازی تاسیسات عمومی
- بهبود فضاهای کشاورزی
- حفاظت از محیط زیست 
- حفاظت از بناهای تاریخی - میراث فرهنگی ، و مناظر دلکش
- مبارزه بر علیه آلودگی صوتی
- صدور مجوٌز بنگاه ها ی لازم
- باز سازی محوطه ها ی معدنی و کارخانه های صنعتی 
- و غیره
در حال حاضر در کشورهای پیشرفته در آمایش سرزمین ، ایجاد هماهنگی میان هدف ها و فایده های مختلف از گروه های متفاوت جامعه از اولویتهای آمایش سرزمین محسوب می شود .

مدیریت محلٌی وُد در فرانسه . 2017 . دی 1995
ترجمه اوٌلیٌه ، آزاد و ویرایش نشده از :
منبع اصلی :http://www.vd.ch/themes/territoire/amenagement/definition/

 سیاست عمومی ، آمایش سرزمین ، آمایش سرزمین چیست ؟ ، موضوعات آمایش سرزمین ، مسؤلان اولٌیه